idroof

แนวคิดการเลือกใช้วัสดุก่อสร้างในงานก่อสร้าง และการแนวคิด

การเลือกใช้ง " วัสดุมุงหลังคา "ในงานก่อสร้าง

จากการศึกษาบทความ และเอกสารที่เกี่ยวข้องกับแนวทางในการเลือกใช้วัสดุมุงหลังคาจากบทความของ บ้านและสวน (2552) สรุปได้ว่าหลังคาไม่เพียงกันแดดและฝน กันสิ่งไม่พึงประสงค์ หลังคายังมีผลต่อหน้าตาของอาคาร เป็นส่วนประกอบที่ทำให้บ้านสวยงาม สมบูรณ์แบบ เพราะหลังคาแต่ละชนิดมีที่มาแตกต่างกัน จึงเหมาะกับอาคารต่างสไตล์ การเลือกหลังคาให้เหมาะสมจึงส่งผลต่ออาคารมาก ซึ่งแบ่งประเภทของหลังคาได้ดังนี้

1) หลังคาเมทัลชีท (metal sheet)

ซึ่งมีลักษณะและคุณสมบัติดังนี้

คุณสมบัติ

รายละเอียด

วัสดุที่ใช้ผลิต

แผ่นเหล็กเคลือบโลหะผสมอะลูมิเนียมและสังกะสี

ลักษณะหลังคา

ขึ้นรูปเป็นลอนแบบต่าง ๆ

นำหนัก

เบา

สี

สีโลหะ สีเคลือบ แดง เทา เขียว

ขนาดหน้ากว้าง

หน้ากว้างประมาณ 70-80 ซม.

ความยาว

สั่งได้ไม่จำกัด แต่ไม่ควรเกิน 24 ม. เนื่องจากขนส่งลำบาก

การติดตั้ง

มี 2 ระบบ คือ ใช้สกรูและคลิปล็อก

ราคารวมติดตั้ง

300-400 บาทต่อตารางเมตร

เหมาะกับสไตล์

โมเดิร์น โรงงาน ลอฟท์

ลักษณะพิเศษ

1) ดัดโค้งได้ง่าย

2) มุงได้ลาดเอียงน้อยมาก

ข้อดี

1) ติดตั้งง่าย รวดเร็ว

ข้อเสีย

1) ฝนตกจะมีเสียงดัง

2) นำความร้อน ต้องใช้ฉนวน

แสดงตัวอย่างของวัสดุมุงหลังคาเมทัลชีท (metal sheet)
ที่มา: บ้านและสวน, 2552.

2) หลังคาแอสฟัลต์ (asphalt shingle)

หลังคาชิงเกิ้ล ซึ่งมีลักษณะและคุณสมบัติดังนี้

คุณสมบัติ

รายละเอียด

วัสดุที่ใช้ผลิต

ไฟเบอร์กลาส เคลือบด้านหน้าด้านหลังด้วยยางมะตอย

ลักษณะหลังคา

เรียบ บาง

นำหนัก

เบา

สี

เทา ดำ น้ำตาล แดง เขียว

ขนาดหน้ากว้าง

ต่อเนื่องไม่จำกัด

ความยาว

ต่อเนื่องไม่จำกัด

การติดตั้ง

ติดตั้งบนแผ่นไม้อเนกประสงค์ปูทับด้วยแผ่นยางกันน้ำบนโครงหลังคา

ราคา

700-1,000 บาทต่อตารางเมตร

เหมาะกับสไตล์

ตะวันตกร่วมสมัย รีสอร์ท

ลักษณะพิเศษ

มีความยืดหยุ่น ดัดโค้งได้ เหมาะกับหลังคาโค้ง

ข้อดี

1) เบา ติดตั้งง่าย

ข้อเสีย

1) ไม่มีมิติของหลังคา

แสดงตัวอย่างของวัสดุมุงหลังคาแอสฟัลต์ (asphalt shingle)
ที่มา: Pavilion Samui Boutique Resort, 2009.

3) หลังคาไม้ซีดาร์ (cedar roof)

ซึ่งมีลักษณะและคุณสมบัติดังนี้

คุณสมบัติ

รายละเอียด

วัสดุที่ใช้ผลิต

ไม้สนนำเข้าจากต่างประเทศ

ลักษณะหลังคา

แผ่นไม้ซ้อนทับกัน

นำหนัก

เบา

สี

ไม้ธรรมชาติ

ขนาดหน้ากว้าง

คละกัน 4-14 นิ้ว

ความยาว

หลายขนาด 16-24 นิ้ว

การติดตั้ง

ติดตั้งบนแผ่นไม้อเนกประสงค์ปูทับด้วยแผ่นยางกันน้ำบนโครงหลังคา

ราคา

1,500-2,000 บาทต่อตารางเมตร

เหมาะกับสไตล์

ไทยร่วมสมัย รีสอร์ท

ลักษณะพิเศษ

ให้ความรู้สึก ไม้ธรรมชาติ

ข้อดี

1) เบา ให้ความรู้สึกธรรมชาติ

ข้อเสีย

1) ราคาสูง

2) อายุการใช้งานต่ำกว่าวัสดุอื่น ๆ

แสดงตัวอย่างของวัสดุมุงหลังคาไม้ซีดาร์ (cedar)
ที่มา: ชาญอิสระ, 2552.

4) หลังคากระเบื้องดินเผา (terracotta roof tile)

ซึ่งมีลักษณะและคุณสมบัติดังนี้

คุณสมบัติ

รายละเอียด

วัสดุที่ใช้ผลิต

ดินเหนียวผสมแร่ธาตุ เผาที่อุณหภูมิสูง

ลักษณะหลังคา

แบบลอน

นำหนัก

หนัก

สี

น้ำตาล น้ำตาลแดง

ขนาดหน้ากว้าง

-

ความยาว

-

การติดตั้ง

วางซ้อนทับบนแป

ราคา

1) ผลิตในประเทศ 400 บาทต่อตารางเมตร

2) นำเข้าจากต่างประเทศ 900-1800 บาทต่อตารางเมตร

เหมาะกับสไตล์

เมดิเตอร์เรเนียน ไทยประยุกต์

ลักษณะพิเศษ

มีความแกร่งจากการเผาด้วยความร้อยสูง

ข้อดี

1) มีความทนทาน

2) ลักษณะลอนช่วยในการระบายความร้อน

ข้อเสีย

1) เกิดเชื้อราและตะไคร่น้ำ

แสดงตัวอย่างของวัสดุมุงหลังคาหลังคากระเบื้องดินเผา (terracotta roof tile)
ที่มา: บริษัท ซีรีส รูฟไทล์ จำกัด, 2552.

5) หลังคาใส

ซึ่งมีลักษณะและคุณสมบัติดังนี้

คุณสมบัติ

รายละเอียด

วัสดุที่ใช้ผลิต

ดินเผา

ลักษณะหลังคา

แผ่นกระเบื้องเล็ก แผ่นเรียบ

นำหนัก

ปานกลาง

สี

สีดินเผา สีเคลือบ น้ำตาล เขียว น้ำเงิน

ขนาดหน้ากว้าง

10-20 ซม.

ความยาว

20-30 ซม.

การติดตั้ง

ติดตั้งบนแป

ราคา

600-1,000 บาทต่อตารางเมตร

เหมาะกับสไตล์

ไทยร่วมสมัย ไทยประยุกต์

ลักษณะพิเศษ

ใช้การผลิตแบบทำมือ

ข้อดี

1) สะท้อนลักษณะสถาปัตยกรรมพื้นถิ่นของไทย

ข้อเสีย

1) แผ่นมีความไม่สม่ำเสมอที่เกิดจาการผลิต

2) มีการแตกหักง่าย

ที่มา: บ้านและสวน, 2552.

6) หลังคากระเบื้องดินขอ

ซึ่งมีลักษณะและคุณสมบัติดังนี้

คุณสมบัติ

รายละเอียด

วัสดุที่ใช้ผลิต

ดินเผา

ลักษณะหลังคา

แผ่นกระเบื้องเล็ก แผ่นเรียบ

นำหนัก

ปานกลาง

สี

สีดินเผา สีเคลือบ น้ำตาล เขียว น้ำเงิน

ขนาดหน้ากว้าง

10-20 ซม.

ความยาว

20-30 ซม.

การติดตั้ง

ติดตั้งบนแป

ราคา

600-1,000 บาทต่อตารางเมตร

เหมาะกับสไตล์

ไทยร่วมสมัย ไทยประยุกต์

ลักษณะพิเศษ

ใช้การผลิตแบบทำมือ

ข้อดี

1) สะท้อนลักษณะสถาปัตยกรรมพื้นถิ่นของไทย

ข้อเสีย

1) แผ่นมีความไม่สม่ำเสมอที่เกิดจาการผลิต

2) มีการแตกหักง่าย

แสดงตัวอย่างของวัสดุมุงหลังคากระเบื้องดินขอ
ที่มา: บ้านและสวน, 2552.

7) หลังคากระเบื้องว่าว

ซึ่งมีลักษณะและคุณสมบัติดังนี้

คุณสมบัติ

รายละเอียด

วัสดุที่ใช้ผลิต

คอนกรีตอัดแรง

ลักษณะหลังคา

แผ่นเรียบ

นำหนัก

หนัก

สี

สีคอนกรีต เทา น้ำตาล แดง เขียว น้ำเงิน

ขนาดหน้ากว้าง

30-40 ซม.

ความยาว

30-40 ซม.

การติดตั้ง

ติดตั้งบนแป

ราคา

380-500 บาทต่อตารางเมตร

เหมาะกับสไตล์

ไทยประยุกต์ ไทยร่วมสมัย

ลักษณะพิเศษ

แข็งแรง ไม่เกิดเชื้อรา

ข้อดี

1) อัตราดูดซึมน้ำต่ำ ป้องกันเชื้อรา

ข้อเสีย

1) น้ำหนักมาก

แสดงตัวอย่างของวัสดุมุงหลังคากระเบื้องว่าว
ที่มา: บริษัท ซีกรีต จำกัด, 2552.

8) หลังคากระเบื้องแป้นเกล็ด

ซึ่งมีลักษณะและคุณสมบัติดังนี้

คุณสมบัติ

รายละเอียด

วัสดุที่ใช้ผลิต

ไม้สักและไม้แดง

ลักษณะหลังคา

แผ่นไม้ซ้อนทับ

นำหนัก

เบา

สี

สีธรรมชาติ

ขนาดหน้ากว้าง

10-20 ซม.

ความยาว

20-30 ซม.

การติดตั้ง

ติดตั้งบนสังกะสีบนแปโครงหลังคา ป้องกันน้ำรั่วซึม

ราคา

700 บาทต่อตารางเมตร

เหมาะกับสไตล์

ไทยพื้นถิ่น

ลักษณะพิเศษ

แผ่นไม่เท่ากัน ไม่สม่ำเสมอ

ข้อดี

1) ได้ความรู้สึกธรรมชาติ

ข้อเสีย

1) ปัญหาเชื้อราบนแผ่นไม้

2) น้ำรั่วซึม

แสดงตัวอย่างของวัสดุมุงหลังคากระเบื้องแป้นเกล็ด
ที่มา: บ้านและสวน, 2552.

แนวคิดการจำแนกประเภทของวัสดุมุงหลังคาตามลักษณะของวัสดุ

จากการศึกษาบทความของ บุญธรรม ภัทราจารุกุล (2540) ได้กำหนดแนวทางในการจำแนกวัสดุมุงหลังคาไว้ สรุปได้ดังนี้

วัสดุที่ใช้มุงหลังคา ก็เพื่อต้องการป้องกันแดด ป้องกันฝน มีหลายประเภทได้แก่

1) กระเบื้องคอนกรีตมุงหลังคา
ผลิตขึ้นจากทรายจากแหล่งแร่ควอตซ์ธรรมชาติปูนซีเมนต์ และเคลือบสีเป็นเนื้อเดียวกับตัวกระเบื้อง ไม่มีสารพิษ สามารถใช้รองน้ำฝนจากหลังคาดื่มได้ มีการเคลือบหลายสี

2) กระเบื้องซีเมนต์ใยหินมุงหลังคา
ผลิตขึ้นจาส่วนผสมใยหินและปูนซีเมนต์ มีความแข็งแรงทนทาน ไม่ไหม้ไฟทนกรดและด่าง อย่างอ่อน ไม่ผุ เปื่อยยุ่ย หรือหด ปลวกและมอดไม่กิน มีหลายแบบ ได้แก่ กระเบื้องลูกฟูกลอนใหญ่ กระเบื้องลูกฟูกลอนเล็ก กระเบื้องลอนคู่
- กระเบื้องลอนคู่
- กระเบื้องลูกฟูกลอนเล็ก
- กระเบื้องลูกฟูกลอนใหญ่

3) กระเบื้องอะคริลิก
ทำด้วยอะคริลิก ซึ่งเป็นพลาสติกประเภทเทอร์โมพลาสติกมีทั้งชนิดโปร่งใส (เหมือนกระจก) และสีขาวฝ้า (เหมือนกระจกฝ้า) จึงเหมาะสมกับการใช้งานตามสถานที่ต่าง ๆ ที่ต้องการแสงสว่างและความสวยงาม นอกจากนี้ยังช่วยประหยัดค่าใช้จ่าย ในด้านค่าไฟฟ้าอีกด้วย

4) กระเบื้องดินเผามุงหลังคา
ผลิตด้วยระบบปูน ทราย ผสมเปียกแล้วอัดด้วยเครื่องอัดไฮดรอลิกแรงอัดสูง จึงทำให้เนื้อกระเบื้องแน่น ไม่มีรูพรุน รับน้ำหนักกดทับได้สูง ดังแสดง

5) กระเบื้องเหล็กเคลือบมุงหลังคา
เป็นหลังคาแผ่นเหล็กอาบสังกะสี เคลือบเม็ดหินและอะคริลิก ทนทาน สวยงาม น้ำหนักเบา ผลิตจากแผ่นเหล็กชิ้นเดียวปั๊มขึ้นรูปลอนมีทั้งชนิดแผ่นใหญ่ 6 ลินและแผ่นเล็ก 3 ลิน

6) สังกะสีมุงหลังคา
เป็นแผ่นสังกะสีที่เข้าเครื่องรีดเป็นลอนลูกฟูกใหญ่และลอนลูกฟูกเล็ก มีขนาดมาตรฐานกว้าง 2.5 ฟุต ยาว 5 ถึง 12 ฟุต

จากการศึกษาบทความของ พิจารณ์ แจ้งสว่าง (2552) ได้กำหนดแนวทางในการจำแนกวัสดุมุงหลังคาไว้ สรุปได้ดังนี้

วัสดุมุงหลังคาประเภทต่าง ๆ กัน วัสดุที่นิยมนำมามุงหลังคากันในปัจจุบันมีให้เลือกอยู่หลากสีหลายชนิด ที่พบเห็นกันทั่วไป สามารถแบ่งออกเป็นประเภทต่าง ๆ ได้ดังนี้

1. วัสดุมุงหลังคาชนิดแผ่นกระเบื้อง
เป็นวัสดุมุงหลังคาที่นิยมใช้กันมากในโรงแรมอาศัย สามารถแบ่งออกได้เป็น

  1. กระเบื้องดินเผา
    เป็นวัสดุธรรมชาติใช้เป็นวัสดุมุงหลังคากันมาแต่โบราณปัจจุบันใช้มุงหลังคาที่ต้องการโชว์หลังคาเช่น บ้านทรงไทย โบสถ์ วิหารกระเบื้องชนิดนี้ใช้มุงหลังคาที่มีความลาดเอียงมากๆมิฉะนั้นหลังคามีโอกาสจะรั่วได้
  2. กระเบื้องคอนกรีตหรือกระเบื้องซีเมนต์
    วัสดุมุงหลังคาชนิดนี้มีความแข็งแรงและสวยงามแต่มีราคาค่อนค้างแพงและมีน้ำหนักมากทำให้โครงหลังคาที่จะมุงด ้วยกระเบื้องชนิดนี้ต้องแข็งแรงขึ้นเพื่อรับน้ำหนักวัสดุมุงหลังคา กระเบื้องซีเมนต์มีอยู่ 2 ชนิดด้วยกันคือ กระเบื้องสี่เหลียมขนมเปียกปูน ขนาดเล็กที่ใช้มุงกับหลังคาที่มีความลาดเอียงตั้งแต่ 30-45 องศา ส่วนอีกชนิดนั้นเป็นกระเบื้องที่เรียกกันว่ากระเบื้องโมเนียร์ซึ่งสามารถมุงหลังคาในความชันตั้งแต่ 17 องศา
  3. กระเบื้องคอนกรีตแผ่นเรียบ
    กระเบื้องคอนกรีตแผ่นเรียบ มีความสวยงามเพราะผิวกระเบื้องมีความเนียนเรียบ
  4. 4) กระเบื้องซีเมนต์ใยหิน หรือกระเบื้อง เอสเบสทอสซีเมนต์
    กระเบื้องชนิดนี้มีคุณสมบัติกันไฟและเป็นฉนวนป้องกันความร้อนมีราคาไม่แพงและมุงหลังคาที่มีความลาดชันตั้งแต่ 10 องศากระเบื้องซีเมนต์ใยหินสามารถแบ่งเป็นประเภทต่างๆตามที่พบในท้องตลาดมี2ชนิดคือ กระเบื้องลูกฟูกลอนเล็กใช้กับโรงแรมอาศัย ส่วนลูกฟูกลอนใหญ่ใช้กับอาคารขนาดใหญ่ตามสัดส่วนที่รับกันพอดี
  5. 5) กระเบื้องลอนคู่
    ระบายน้ำได้ดีกว่ากระเบื้องลูกฟูกเนื่องจากมีลอนที่ลึกและกว้างกว่า จึงนิยมใช้มุงหลังคามากกว่า

2. วัสดุมุงหลังคาโลหะ
หรือเรียกกันภาษาช่างว่าหลังคาเหล็กรีดทำจากแผ่นเหล็กอาบสังกะสีดัดเป็นลอนนิยมใช้ในการมุงหลังคาขนาดใหญ่เพิ่มสีสันให้กับอาคารสมัยใหม่แต่วัสดุชนิดนี้มีปัญหาเรืองความร้อนเนื่องจากหลังคาโลหะกันความร้อนได้น้อยมากและมีปัญหาเรื่องเสียงในเวลาฝนตก

3. วัสดุประเภทพลาสติกหรือไฟเบอร์
ที่เป็นแผ่นโปร่งใสทำเป็นรูปร่างเหมือนกระเบื้องชนิดต่างๆเพื่อใช้มุงกับกระเบื้องเหล่านั้นในบริเวณที่ต้องการแสงสว่างจากหลังคาเช่นห้องน้ำ เป็นต้น

4. วัสดุประเภทแผ่นชิงเกิ้ล
ซึ่งเป็นประเภทวัสดุสังเคราะห์ เริ่มเป็นที่นิยมใช้ในบ้านเราโดยเฉพาะอาคารประเภท รีสอร์ทตากอากาศ เพราะเล่นรูปทรงได้หลายรูปแบบ

5. วัสดุมุงประเภทอื่น ๆ
เช่นวัสดุประเภททองแดงหรือแผ่นตะกั่ว แป้นไม้ หรือหญ้าคา เป็นต้นวัสดุมุงหลังคาประเภทต่าง ๆ ที่นิยมใช้ การเลือกใช้นั้นต้องคำนึงถึง ลักษณะของหลังคา ความลาดเอียง รูปแบบของอาคาร ตลอดจนราคาวัสดุ ค่าโครงหลังคา ตามความเหมาะสม

ข้อมูลการจำแนกประเภทสินค้าและผลิตภัณฑ์วัสดุมุงหลังคาที่มีขายในท้องตลาดที่เป็นที่รู้จักของผู้ออกแบบโครงการและผู้บริโภค

จากการศึกษาบทความของ ฮัท มัลติมีเดีย (2552) จากทำเนียบวัสดุก่อสร้าง มีการแบ่งประเภทของวัสดุมุงหลังคาออกเป็นหมวดหมู่ ซึ่งจัดอยู่ในหมวด 6 หลังคา/เพดาน สรุปได้ดังนี้

  1. กระเบื้องคอนกรีตปูพื้นดาดฟ้า (solar slab)
  2. กระเบื้องคอนกรีตมุงหลังคา (concrete roofing tile)
  3. กระเบื้องเซรามิคมุงหลังคา (ceramic roofing tile)
  4. กระเบื้องเซลโลกรีตมุงหลังคา (cello Crete roofing tile)
  5. กระเบื้องดินเผามุงหลังคา (pottery roofing tile)
  6. กระเบื้องโปร่งแสง / โดม / สกายไลท์ (transparent roofing)
  7. กระเบื้องไฟเบอร์ซีเมนต์มุงหลังคา (fiber cement roofing tile)
  8. กระเบื้องเหล็กเคลือบมุงหลังคา (enameled steel roofing tile)
  9. สังกะสีมุงหลังคา (galvanized steel corrugated roofing)
  10. หลังคาทองแดงรีดลอน (copper roofing sheet)
  11. หลังคาเหล็กเคลือบรีดลอน (metal roofing sheet)
  12. หลังคาอลูมิเนียมรีดลอน (aluminium corrugated roofing sheet